Athanasius Kircher, 1650 tarihli anıtsal eseri Musurgia Universalis'in önsözünde, on kitaptan oluşan tasarımının doruğunu betimler. Ona göre bu duyulur âlem, En Bilge Yaratıcı'nın armonik oranlarla akort ettiği görkemli bir çalgıdan, büyük bir evren orgundan başka bir şey değildir. Aşağıdaki pasajda Kircher, göklerin uyumundan insan bedeninin dokusuna, meleklerin âleminden İlahi düzene kadar var olan her şeyi tek bir harmoni içinde birleştiren bu kozmik müziği anlatır.
Böylece her şeyin sırasını ve düzenini bilmeye ulaşabildim. Dahası, düşündüm ki bu duyulur âlem, on Varlık kategorisine göre dizilmiş, parlak ve gizemli on telli bir çalgıdan başka bir şey değildir. En Bilge Yaratıcı, uyumlu ve uyumsuz seslerin bir karışımını, yani armonik oranı kullanarak bununla tüm şeylerin o hayranlık verici uyum ve ahengini meydana getirmiştir ki, bugüne dek hiçbir filozof buna yeterince hayran olamamıştır.
On kitaplık eserimizi bu doğrultuda kaleme aldık. Onuncu Kitap'ta, Doğa'nın on Senfonizmi aracılığıyla, tıpkı bu büyük evren orgunun çeşitli kayıtları gibi, tüm şeylerin armonik birliğini gösterdik. Zira burada, unsurların karışımında, karşıtların uyumundan dövülmüş kusursuz bir Senfoni görürsünüz; Göklerin hayranlık verici mutabakatında, armonik oranların en eksiksiz düzenini görürsünüz.
Aynı şekilde insan bedeninin dokusunda, siyasi âlemde, meleklerin âleminde ve İlahi olanda, armonik oranların olağanüstü bir düzeni ile sayısız başka şeyi görürsünüz ki, dediğim gibi, bunları en geniş biçimde Onuncu Kitap gösterir. Bununla da yetinmeyerek, bilge bir filozofun armonik oranların yardımıyla gizli Sanatların, yani Fizik, Tıp, Kimya, Mantık, Matematik, Metafizik ve Teoloji'nin iç mabetlerine erişebileceği yolları ve yöntemleri ortaya koydum. İşte Evrensel Musurgia'mızın özü budur.
Kaynak metin (İngilizce çeviri)
- Eser
- Musurgia Universalis
- Metin
- Önsöz, Onuncu Kitap girişi, sayfa 24
- Atfedilen
- Athanasius Kircher
- Basım
- Roma, 1650
- Dijital kaynak
- Source Library (Latinceden İngilizceye çeviri)
- Türkçe çeviri
- Şira Nur Uysal, Kutsala Dönüş
Kaynak metin ve çevirisi CC BY-SA 4.0 lisansıyla, Source Library (sourcelibrary.org) atfıyla paylaşılmaktadır. Bu Türkçe çeviri de aynı lisansla açıktır.
Bu Metin Neden Önemli
Bu pasaj, eserin Onuncu Kitabı'na giriş niteliğindeki önsözden alınmıştır. Kircher'in düşüncesinde müzik yalnızca bir sanat değil, evrenin gizli yapısını çözen anahtardır. Pythagorasçı ve Platoncu geleneğe dayanan bu görüşte, kâinatın her katmanı sayısal oranların uyumuyla düzenlenmiştir. Kircher, on kategoriye yerleştirdiği bu düzeni, on kaydı olan büyük bir orga benzetir ve fizik, tıp, matematik, metafizik ile teolojinin tümünün bu armoni üzerinden okunabileceğini öne sürer.