Basil Valentine adıyla anılan bu ünlü simya risalesi, antimonu bir zafer arabasına bindirilmiş muzaffer bir komutan gibi tasvir eder. Yazara göre bu mineral, doğru hazırlandığında insan hayatının düşmanı olan hastalıkları yenen güçlü bir ilaçtır, ancak hazırlıksız alındığında yararından çok zarar getirir.
Kendileri gibi çalışkan kimselerle her ne zaman karşılaşsalar, ANTİMONA bir ZAFER ARABASININ haksız yere atfedilmediğine yazar adına tanıklık ederler. Zira kadim Roma'da, en az beş bin düşman öldürmemiş ve eksiksiz bir zafer elde etmemiş hiç kimsenin zafer arabasıyla şehre girmesine izin verilmezdi.
Öyleyse eğer antimon, Yüce olanın kendisine bahşettiği armağan sayesinde, doğadaki her tekil maddeden daha güçlü bir biçimde, insan hayatının düşmanları olan sayısız hastalığı bastırıp kovmaya, ki bunu yaptığı kesinlikle bilinmektedir, ve onlara karşı tam bir zafer kazanmaya muktedirse, kendisinin yahut komşusunun hayatının bu sayede bu denli iyi korunduğu bir şeye herhangi bir insan neden gücenip karşı çıksın?
Doğrudur ki hazırlanmadan alınırsa yahut kötü hazırlanırsa, büyük iyiliğine karışmış olan hatırı sayılır kötülük yüzünden, insan bedenine yararından çok zarar verir. Yazarımızın isabetle gözlemlediği üzere, aynı maddenin pek çok ve övgüye değer hazırlanışını öğreterek bunu ortaya koyar.
Kaynak metin (İngilizce çeviri)
- Eser
- Triumphant Chariot of Antimony
- Metin
- Sayfa 15 (Okuyucuya önsözü)
- Atfedilen
- Basil Valentine
- Basım
- London, 1678 (İngilizce çeviri; Kirkringius'un notları ile)
- Dijital kaynak
- Source Library (Latinceden İngilizceye çeviri)
- Türkçe çeviri
- Şira Nur Uysal, Kutsala Dönüş
Kaynak metin ve çevirisi CC BY-SA 4.0 lisansıyla, Source Library (sourcelibrary.org) atfıyla paylaşılmaktadır. Bu Türkçe çeviri de aynı lisansla açıktır.
Bu Metin Neden Önemli
Currus Triumphalis Antimonii, on yedinci yüzyılın en etkili simya ve iyatrokimya (kimyasal tıp) eserlerinden biridir ve antimonun tıbbi kullanımını sistematik biçimde ele alır. Metin, simyanın altın yapma arayışından, hastalıkları iyileştiren kimyasal ilaçlar hazırlama pratiğine geçişin sembolüdür. Antimonun kadim Roma'nın muzaffer komutanına benzetilmesi, bu maddenin doğru hazırlanışıyla elde edilen şifa gücünün yüceltilmesidir.